📖 Đọc viết số thập phân - Toán lớp 5

I. Mục tiêu bài học

Sau khi học xong module này, học sinh có thể:

• Hiểu được khái niệm số thập phân.

• Đọc và viết đúng số thập phân.

• Đổi đơn vị đo sang số thập phân.

• Làm đúng các dạng bài tập cơ bản về số thập phân.

II. Kiến thức trọng tâm

1. Số thập phân là gì?

Số thập phân gồm hai phần:

• Phần nguyên

• Phần thập phân

Giữa phần nguyên và phần thập phân có dấu phẩy (,).

Ví dụ:

• 5,7

• 12,35

• 0,08

2. Đọc số thập phân

Muốn đọc số thập phân, ta đọc lần lượt từ hàng cao đến hàng thấp:

• Trước hết đọc phần nguyên

• Đọc dấu "phẩy"

• Sau đó đọc phần thập phân như đọc một số tự nhiên

Ví dụ:

• 5,77 đọc là: năm phẩy bảy mươi bảy

• 3,05 đọc là: ba phẩy không năm

• 12,4 đọc là: mười hai phẩy bốn

3. Viết số thập phân

Muốn viết số thập phân, ta viết lần lượt từ hàng cao đến hàng thấp:

• Trước hết viết phần nguyên

• Viết dấu phẩy

• Sau đó viết phần thập phân

Ví dụ:

• năm phẩy bảy mươi bảy → 5,77

• ba phẩy không năm → 3,05

• bốn phẩy tám → 4,8

4. Đổi đơn vị đo sang số thập phân

Khi đổi đơn vị đo, ta dựa vào mối quan hệ giữa các đơn vị liền nhau.

Đơn vị đo độ dài:
km – hm – dam – m – dm – cm – mm

Đơn vị đo khối lượng:
tấn – tạ – yến – kg – hg – dag – g

Mỗi đơn vị liền nhau hơn hoặc kém nhau 10 lần.

Ví dụ:

• 7 dm = 7/10 m = 0,7 m

• 35 cm = 0,35 m

• 2 kg 5 hg = 2,5 kg

III. Dạng bài tập

Dạng 1: Đọc số thập phân

Đọc các số sau:

• 4,25

• 6,08

• 10,5

Dạng 2: Viết số thập phân

Viết số thập phân theo cách đọc:

• năm phẩy bảy mươi bảy

• ba phẩy không hai

• mười hai phẩy bốn

Dạng 3: Điền số thích hợp

Viết số thập phân thích hợp vào chỗ chấm:

7 dm = … m
45 cm = … m
3 kg 2 hg = … kg

Dạng 4: Trắc nghiệm

Khoanh vào chữ cái trước câu trả lời đúng:

Số đọc là “ba phẩy linh năm” được viết là:
A. 3,5
B. 3,05
C. 3,50

IV. Lỗi học sinh hay mắc

• Quên viết số 0 ở phần thập phân (ví dụ: 3,05 viết thành 3,5)

• Nhầm dấu phẩy với dấu chấm

• Đọc từng chữ số thay vì đọc như số tự nhiên

V. Ghi nhớ

• Số thập phân gồm phần nguyên và phần thập phân

• Giữa hai phần có dấu phẩy

• Khi đọc: đọc phần nguyên – phẩy – phần thập phân

• Khi viết: viết phần nguyên – dấu phẩy – phần thập phân

VI. Bài tập tự luyện

• Viết số thập phân theo cách đọc:
  • sáu phẩy ba mươi hai
  • chín phẩy không bốn
• Đọc các số thập phân:
  • 8,75
  • 0,6
• Đổi đơn vị:
  • 15 cm = … m
  • 4 kg 7 hg = … kg