📚 Vocabulary 12
📚 Listening 12
📚 Grammar 12
📚 Reading 12
📚 Speaking 12
📚 Writing 13
📚 Khoa học tự nhiên 51
Khoa Học Tự Nhiên - LỚP 9
Bộ sách giáo khoa Khoa học tự nhiên 9 thuộc bộ sách Kết nối tri thức với cuộc sống được thiết kế nhằm cung cấp kiến thức toàn diện cho học sinh lớp 9 tại Việt Nam. Nội dung tài liệu bao quát nhiều lĩnh vực quan trọng như năng lượng cơ học, quang học, điện học, cho đến các chủ đề về di truyền học và tiến hóa. Cấu trúc mỗi bài học được phân chia rõ ràng thông qua các hoạt động khám phá, thực hành thí nghiệm và vận dụng kiến thức vào thực tiễn. Đặc biệt, nguồn tài liệu này còn hướng dẫn chi tiết phương pháp lập báo cáo và thuyết trình các vấn đề khoa học một cách chuyên nghiệp. Hình ảnh minh họa sinh động cùng hệ thống câu hỏi ôn tập giúp người học dễ dàng nắm bắt và củng cố các định luật tự nhiên cơ bản. Đây là công cụ giáo dục hiện đại giúp phát triển tư duy logic và kỹ năng giải quyết vấn đề cho thế hệ trẻ.
Bài 37: Các quy luật di truyền của Mendel
1. Quy luật phân li (Lai một cặp tính trạng). Thí nghiệm: Mendel cho lai giữa các giống đậu Hà Lan khác nhau về một tính trạng tương phản , thuần chủng (ví dụ: hoa tím lai với hoa trắng, hoặc hạt vàng lai với hạt xanh). Kết quả: Thế hệ con lai thứ nhất ($F_1$) biểu hiện 100% tính trạng của một bên b...
Bài 38: Nucleic acid và gene
1. Khái niệm nucleic acid. Định nghĩa: Nucleic acid là những phân tử sinh học được cấu tạo từ các nguyên tố C, H, O, N, P. Chúng có cấu trúc đa phân và được tìm thấy trong tế bào của sinh vật, trong virus. Phân loại: Có 2 loại là deoxyribonucleic acid (DNA) và ribonucleic acid (RNA). 2. Deoxyribonuc...
Bài 39: Tái bản DNA và phiên mã tạo RNA
1. Quá trình tái bản DNA. Bản chất: Là quá trình tạo ra các bản sao phân tử DNA giống hệt với phân tử DNA mẹ ban đầu, diễn ra trong nhân tế bào (ở sinh vật nhân thực) hoặc vùng nhân (ở sinh vật nhân sơ) trước khi tế bào bước vào giai đoạn phân chia. Diễn biến 3 giai đoạn: Giai đoạn 1 (Khởi đầu): Phâ...
Bài 40: Dịch mã và mối quan hệ từ gene đến tính trạng
1. Mã di truyền là gì? Khái niệm: Mã di truyền là một mật mã sinh học quy định thông tin về trình tự các amino acid trên chuỗi polypeptide dựa trên trình tự các nucleotide trên mRNA. Đặc điểm: Mã di truyền là mã bộ ba (codon) , nghĩa là cứ 3 ribonucleotide đứng liền nhau trên mRNA sẽ quy định 1 loại...
Bài 41: Đột biến gene
1. Khái niệm đột biến gene. Định nghĩa: Đột biến gene là những biến đổi trong cấu trúc của gene. Phần lớn đột biến gene thường chỉ liên quan đến một hoặc một vài cặp nucleotide. Các dạng đột biến phổ biến: Quan sát sự thay đổi của các cặp nucleotide, đột biến gene thường gồm 3 dạng chính: mất, thêm...
Bài 42: Nhiễm sắc thể và bộ nhiễm sắc thể
1. Khái niệm nhiễm sắc thể (NST). Vị trí và đặc điểm: Nhiễm sắc thể là các cấu trúc nằm trong nhân tế bào của sinh vật nhân thực. Khi nhuộm tế bào bằng thuốc nhuộm kiềm tính và quan sát dưới kính hiển vi, chúng xuất hiện là những cấu trúc bắt màu đậm. 2. Hình dạng và cấu trúc của NST. Hình dạng: NST...
Bài 43: Nguyên phân và giảm phân
1. Nguyên phân (Sao chép nguyên bản). Khái niệm: Là hình thức phân bào xảy ra ở hầu hết tế bào sinh dưỡng và tế bào sinh dục sơ khai. Kết quả: Từ một tế bào mẹ ban đầu, trải qua 4 kì (đầu, giữa, sau, cuối) sẽ tạo ra 2 tế bào con có bộ NST giống hệt nhau và giống hệt tế bào mẹ ($2n$). Ý nghĩa: Đối vớ...
Bài 44: Nhiễm sắc thể giới tính và cơ chế xác định giới tính
1. Nhiễm sắc thể (NST) thường và NST giới tính. Trong tế bào sinh dưỡng của đa số sinh vật, bộ NST được chia làm 2 loại: NST thường và NST giới tính. NST thường: Có nhiều cặp, mang gene quy định tính trạng thường, giống nhau ở cả hai giới đực và cái. NST giới tính: Thường chỉ có 1 cặp, mang gene quy...
Bài 45: Di truyền liên kết
1. Điểm mấu chốt trong thí nghiệm của Morgan. T hay vì dùng đậu Hà Lan, nhà di truyền học Thomas Hunt Morgan đã sử dụng ruồi giấm. Ông cho lai ruồi thuần chủng thân xám, cánh dài với ruồi thân đen, cánh cụt. Đời $F_1$ sinh ra 100% ruồi thân xám, cánh dài (chứng tỏ thân xám và cánh dài là tính trạng...
Bài 46: Đột biến nhiễm sắc thể
1. Khái niệm. Đột biến NST là những biến đổi về cấu trúc hoặc số lượng của một hoặc nhiều NST trong tế bào. 2. Đột biến cấu trúc NST. Các dạng: Gồm mất đoạn, lặp đoạn, đảo đoạn và chuyển đoạn. Hệ quả: Hầu hết là có hại vì làm rối loạn sự cân bằng gene, gây giảm sức sống hoặc tử vong. Tuy nhiên, một...
Bài 47: Di truyền học với con người
1. Bệnh và tật di truyền ở người. Bệnh và tật di truyền do sự biến đổi nhiễm sắc thể (NST) hoặc đột biến gene gây ra. Hội chứng do đột biến NST: Hội chứng Down: Do người bệnh có tới ba NST số 21 (đột biến lệch bội). Trẻ thường chậm phát triển trí tuệ, có nếp gấp da mí mắt, lùn,.... Hội chứng Turner...
Bài 48: Ứng dụng công nghệ di truyền vào đời sống
1. Tóm tắt lý thuyết. Công nghệ di truyền sử dụng tế bào sống và các quá trình sinh học để tạo ra sản phẩm hữu ích phục vụ con người. Trong nông nghiệp: Bằng cách dùng "thể truyền" (vector như plasmid), con người ghép gene mang tính trạng mong muốn vào thực vật hoặc động vật,. Kết quả tạo ra các giố...
Bài 49: Khái niệm tiến hoá và các hình thức chọn lọc
1. Tóm tắt lý thuyết. Khái niệm tiến hoá: Là sự thay đổi các đặc tính di truyền của quần thể sinh vật qua các thế hệ nối tiếp nhau theo thời gian. Ví dụ: Sự tiến hoá xương chi của loài ngựa từ móng nhỏ thành móng guốc lớn. Chọn lọc nhân tạo: Là quá trình con người chủ động giữ lại, nhân giống các cá...
Bài 50: Cơ chế tiến hoá
1. Tóm tắt lý thuyết. Quan điểm của Lamarck: Ông cho rằng sinh vật chủ động thay đổi tập quán hoạt động để thích nghi với môi trường thay đổi, và những đặc điểm mới hình thành này được di truyền cho đời sau. Quan điểm của Darwin: Tự nhiên sẽ "chọn lọc" những cá thể mang các biến dị ngẫu nhiên có lợi...
Bài 51: Sự phát sinh và phát triển sự sống trên Trái Đất
1. Tóm tắt lý thuyết. Ba giai đoạn phát sinh sự sống: Theo quan điểm hiện đại, sự sống trên Trái Đất hình thành qua 3 bước: Tiến hoá hoá học: Dưới tác động của sấm sét và núi lửa, các chất vô cơ (gồm C, H, O, N) liên kết thành các chất hữu cơ đơn giản (như amino acid, nucleotide...), rồi tiếp tục tạ...